Kendi eceli ile ölen işçinin mirasçılarına kıdem tazminatı verilemez.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu E.1953⁄19 K.1954⁄5 T.10.2.1954 R.Gazete No. 8691 R.G. Tarihi: 22.4.1954
KIDEM TAZMİNATI
KENDİ ECELİ İLE ÖLEN İŞÇİNİN MİRASÇILARINA KIDEM TAZMİNATI VERİLEMEZ.(MÜLGA)
Temyiz Mahkemesi Ticaret Dairesinin 2/7/1951 tarih ve E. 3727, K. 3850 sayılı ilâmiyle 29/9/1952 tarih ve E. 262, K. 4692 sayılı ilâmı arasındaki içtihat ihtilâfının halli gerekli görülmesine mebni toplanan Tevhidi İçtihat Hukuk Kısmı Umumi Heyetinde keyfiyet müzakere olundu :
Yukarda tarih ve numaraları yazılı kararlardan birincisi, eceliyle ölen işçinin mirasçısına kıdem tazminatı verilemiyeceğini tazammun etmekte, ikincisi, aynı suretle ölen işçinin mirasçısına bahis mevzuu tazminatın verilmesi icabettiğini nâtık bulunmaktadır. Bu suretle iki içtihat arasında açık bir mübayenet mevcuttur.
Umumi Heyet âzalarından bazıları, işçiye hangi hallerde kıdem tazminatı verileceğini tâyin eden, İş Kanununun değişen 13 üncü maddesinin altıncı fıkrasiyle bu fıkranın atıf yaptığı maddelerde işçinin (Ölümü) sarahaten zikredilmemiş ise de; işçiyi muayyen müddetle çalışmaktan meneden (Mücbir sebep, hastalık, askerlik) hallerinin kanunda mezkûr bulunduğu ve (Ölüm) hali, kanunda yer almış bulunan hallerden işçiyi çalışmaktan meneden bir mücbir sebep olmakla beraber, hastalık ve askerlik halleriyle mukayese edildiğinde bu halin evleviyetle kıdem tazminatına esas tutulmuş olduğunun kabulü icabettiği ve ölümle iş akdi sona erdiği için akdin feshi zımnında bir irade izharı bahis mevzuu bulunmadığı ve bu sebeple ölüm vukuunda akdin feshi kanun tarafından derpiş edilmemiş olduğu ve kıdem tazminatının işçinin mamelekinde tahakkuk etmiş müktesep bir hak olması dolayısiyle vereseye intikal edebileceği kanaati izhar edilmiştir.
Bu noktai nazar aşağıda izah olunan sebeplerden dolayı Umumi Heyet ekseriyetince isabetli görülmemiştir.
İşçiye kıdem tazminatı verilebilmesi, İş Kanununun değişen 13 üncü maddesiyle bu maddenin atıfta bulunduğu maddelerde tahdidi olarak sayılan hallerde, iş akdinin feshi zımnında işveren veya işçi
tarafından bir irade beyanı yapılmasına bağlı tutulmuştur. Ölüm hali, kanunun tahdidi surette tâyin ettiği haller arasında bulunmadığı gibi, ölüm, iş akdini sona erdiren (Borçlar Kanunu 347) bir sebep olması itibariyle akdin feshi de bahis mevzuu bulunmamaktadır.
Kanunda yazılı olmıyan bir halin, kanunun tahdidi olarak saydığı mükellefiyet tahmil eden haller meyanına ithali de caiz değildir.
Binaenaleyh; ölüm halinin kanunda yer almamış bulunması ve kıyas yoliyle kanundaki haller gibi telâkki edilememesi bakımından, kıdem tazminatının ilk şartı mevcut olmadığı gibi iş akdinin feshi hususundaki irade beyanı şartı da mevcut bulunmamaktadır.
Kıdem tazminatı, kıdemli işçilere verilen bir tazminat olmakla beraber, mücerret kıdem, bu tazminatın mamelekte tahakkukunun yegâne şartı olmayıp, buna inzimam etmesi lâzımgelen diğer şartların da tahakkuku lâzımdır. Ezcümle; kanunda tadat edilen sebeplerden birinin mevcudiyeti ...