Belediye sınırları içinde ve tapuda kayıtlı bulunan gayrimenkuller hakkında Medenî Kanunun 671 inci maddesi uyarınca bedeli karşılığında lüzumlu geçit verilmesi isteği ile açılan davalarda bu maddede yazılı şartlar tahakkuk ettiği halde 7/9/1956 gün ve 6785 sayılı İmar Kanununun 39 uncu maddesi gereğince o şekilde geçit hakkının tanınmasının bu kanun ve talimatnameler hükümlerine uygun olup olmadığının belediyeden veya İmar İdare Kurulundan sorulması gerekip gerekmediği konusunda Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 23/12/1964 gün, 1/651-745 sayılı, Beşinci Hukuk Dairesinin 11/5/1965 gün ve 2812/2319 sayılı ilâmları arasında içtihat uyuşmazlığı olduğu bildirilmiş, ilâmlar ve daire başkanının yazılı mütalâası Birinci Başkan tarafından Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kuruluna tevdi edilmiş olmakla 29/4/1968 Pazartesi günü toplanan Kurulda, ilâmlar ve yazılı mütalâa okunduktan ve...
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu E.1966/22 K.1968/8 T.29.4.1968 R.Gazete No. 12913 R.G. Tarihi: 1.6.1968 ZORUNLU GEÇİT HAKKI BELEDİYE SINIRLARI İÇİNDE VE TAPUDA KAYITLI BULUNAN GAYRİMENKULLER HAKKINDA MEDENİ KANUN'UN 671. MADDESİ UYARINCA BEDELİ KARŞILIĞINDA LÜZUMLU GEÇİT VERİLMESİ İÇİN AÇILAN DAVALARDA İMAR KANUNU HÜKÜMLERİ UYGULANMAZ. Belediye sınırları içinde ve tapuda kayıtlı bulunan gayrimenkuller hakkında Medenî Kanunun 671 inci maddesi uyarınca bedeli karşılığında lüzumlu geçit verilmesi isteği ile açılan davalarda bu maddede yazılı şartlar tahakkuk ettiği halde 7/9/1956 gün ve 6785 sayılı İmar Kanununun 39 uncu maddesi gereğince o şekilde geçit hakkının tanınmasının bu kanun ve talimatnameler hükümlerine uygun olup olmadığının belediyeden veya İmar İdare Kurulundan sorulması gerekip gerekmediği konusunda Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 23/12/1964 gün, 1/651-745 sayılı, Beşinci Hukuk Dairesinin 11/5/1965 gün ve 2812/2319 sayılı ilâmları arasında içtihat uyuşmazlığı olduğu bildirilmiş, ilâmlar ve daire başkanının yazılı mütalâası Birinci Başkan tarafından Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kuruluna tevdi edilmiş olmakla 29/4/1968 Pazartesi günü toplanan Kurulda, ilâmlar ve yazılı mütalâa okunduktan ve ilâmlar arasında içtihat uyuşmazlığı bulunduğu oybirliğiyle kararlaştırıldıktan sonra gereği görüşülüp konuşuldu: Yargıtay Hukuk Genel Kurulu ilâmında, belediye sınırları içindeki tapulu gayrimenkuller hakkında Medenî Kanunun 671 inci maddesi uyarınca bedeli karşılığında lüzumlu geçit verilmesi için açılan davalarda, geçit hakkı, zorunlu irtifak haklarından olduğundan bu hakkın meydana gelmesinde bir sakınca olup olmadığının Belediye veya İmar Müdürlüğünden sorulması gerekmeyeceği öngörülmüştür. Beşinci Hukuk Dairesinin onama ilâmında geçit hakkının verilmesinde imarca bir sakınca bulunup bulunmadığı belediye veya imar müdürlüğünden sorulmadan sakınca olmadığı tespit edilmeden davanın kabul edilemiyeceği içtihat olunmuştur. Medenî Kanunun 671 inci maddesi uyarınca bedeli karşılığında lüzumlu geçit hakkı isteyen gayrimenkul sahibi genel yola çıkmak için yolu bulunmadığından zaruret halindedir. Gayrimenkulünü kullanması ve işletmesi çok zor hatta imkânsız bir hale gelmiştir. Bu itibarla diğer gayrimenkul maliki yolu bulunmayan gayrimenkul sahibine genel yol ile bağlantı sağlayan bir yol vermekle yükümlüdür. Lüzumlu geçit hakkı niteliği itibariyle diğer irtifak haklarından tamamen ayrıdır. Bu hak, yalnız mülkiyet hakkının değil, hizmet eden arazi üzerindeki bütün aynî hakların bir takyidini teşkil eder. Böylece, rehin hakkından, aynî irtifak haklarından önce gelen bir haktır. Medenî Kanunun 671 inci maddesi uyarınca açılan davalarda isteğin anılan 671 inci maddenin ve 11/2/1959 gün ve 14/13 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının kapsadığı şartlara uygun olup olmadığını araştırmakla yetinilir. Zira, bu hak Medenî Kanunun zorla sağladığı bir haktır. Diğer kanunlarla kayıtlandırılmamıştır. Bu cümleden olmak üzere 9/7/1956 gün ve...