İşletmeden çekilen işyerinin gerçek satış bedelinin tespiti amacıyla mahkemelerince mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporda, işyerinin işletmeden çekildiği tarih itibarıyla binadaki mevcut emsalleri ile belirtilen yıldaki bayındırlık bakanlığı inşaat maliyetleri ve arsa payları da göz önüne alınarak emsal bedelin belirlendiği, davalı idarenin, bilirkişilerin emsal bedelini maliyet bedeli esasına göre belirledikleri yönünde yaptığı itiraz yerinde görülmeyerek, bilirkişi raporu ile belirlenen emsal bedel mahkemelerince de uygun bulunduğu, vergi dairesinin taşınmazın işletmeden çekilmesinden haberdar edilmiş olması karşısında, olaya kusur cezası uygulanması gerektiği hakkında.
Vergi Dava Daireleri Kurulu 2003/1 E. , 2003/425 K. "İçtihat Metni" T.C. D A N I Ş T A Y VERGİ DAVA DAİRELERİ KURULU Esas No: 2003/1 Karar No: 2003/425 Temyiz Eden: ... Vergi Dairesi Müdürlüğü Karşı Taraf: ... İstemin Özeti: Davacının, kat karşılığı olarak inşa ettiği binada bulunan bağımsız bölümlerden, maliyet bedeli esasına göre değerlemek suretiyle kendi adına fatura ederek, 20.12.1995 tarihinde işletmeden çektiği işyerinin emsal bedelinin, takdir komisyonunca takdir edilen emsal bedeline göre düşük olduğundan bahisle, inceleme raporuna dayanılarak, adına Aralık/1995 dönemi için re'sen ağır kusur cezalı katma değer vergisi salınmıştır. ... Vergi Mahkemesi ... günlü ve E: ..., K: ... sayılı kararıyla; işletmeden çekilen işyerinin gerçek satış bedelinin tespiti amacıyla Mahkemelerince mahallinde yaptırılan keşif ve bilirkişi incelemesi sonucu düzenlenen raporda, işyerinin işletmeden çekildiği tarih itibarıyla binadaki mevcut emsalleri ile belirtilen yıldaki Bayındırlık Bakanlığı inşaat maliyetleri ve arsa payları da gözönüne alınarak emsal bedelin belirlendiği, davalı idarenin, bilirkişilerin emsal bedelini maliyet bedeli esasına göre belirledikleri yönünde yaptığı itiraz yerinde görülmeyerek, bilirkişi raporu ile belirlenen emsal bedel Mahkemelerince de uygun bulunduğu, vergi dairesinin taşınmazın işletmeden çekilmesinden haberdar edilmiş olması karşısında, olaya kusur cezası uygulanması gerektiği, gerekçesiyle matrahı azaltıp, cezayı kusura çevirmek suretiyle davayı kısmen kabul etmiştir. Vergi dairesi müdürlüğünün temyiz istemini inceleyen Danıştay Yedinci Dairesi 13.5.2002 günlü ve E:2000/6850, K:2002/1845 sayılı kararıyla;193 sayılı Gelir Vergisi Kanununun 41 inci maddesinin 1 inci fıkrasında, ticari işletmeye dahil gayrimenkullerin, teşebbüs sahibi, eşi ve çocukları tarafından işletmeden çekilmesinin işletme bünyesinde yapılan satış hükmünde sayılarak emsal bedeli ile değerlenmesinin öngörüldüğü, 3065 sayılı Katma Değer Vergisi Kanununun 27 nci maddesinin 2 nci fıkrasında da bedelin emsal bedeline veya emsal ücretine göre açık bir şekilde düşük olduğu ve bu düşüklüğün mükellefçe haklı bir sebeple açıklanamadığı hallerde, matrah olarak emsal bedeli veya emsal ücretin esas alınacağı açıklandıktan sonra, aynı maddenin 3 üncü fıkrasında, emsal bedeli ve emsal ücretin Vergi Usul Kanunu hükümlerine göre tespit olunacağının belirtildiği, 213 sayılı Vergi Usul Kanununun 267 nci maddesinde, emsal bedelin, gerçek bedeli belli olmayan veya bilinmeyen veyahut doğru olarak tespit edilemeyen bir malın, değerleme gününde satılması halinde emsaline nazaran haiz olacağı değer olarak tanımlandığı ve bu bedelin sırasıyla, ortalama fiyat, maliyet bedeli ve takdir esasına göre tayin olunacağının açıklandığı, davacının mükellefiyetinin konusu olan ticari faaliyetin ve işletmeden çekilen değerin niteliği dikkate alındığında, emsal bedelin takdir esasına göre belirlenmesi gerektiği, vergi mahkemesince, davacının işletmeden çektiği taşınmazın takdir komisyonunca ...