Esas No:1943/14 Karar No:1944/13

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1943/14 K.1944/13 T.12.4.1944 KEFALET SENETLERİ KEFALET SENETLERİNDE KEFİLİN ÖDEYECEĞİ MUAYYEN MİKTAR HAKİM TARAFINDAN RESEN DİKKATE ALINMALIDIR. Kefalet senetlerinde kefilin mesul olacağı miktarın gösterilmemiş olduğu hallerde borçlu tarafından defi yolunda bir iddia ileri sürülmemiş olsabile kefalet akdinin sıhhat şartlarından olan bu nokta resen nazara alınarak mekfulünbihin tahsiline dair verilmiş olan hükümler muttarid surette bozulagelmekte olduğu halde bu kere aynı sebepten dolayı bozulmuş olan bir kararın tashihi hakkındaki talebin tetkiki sırasında; kefalet edilen miktarın akit sırasında tâyin edilmemiş olması hususunun kefil tarafından defi suretiyle ileri sürülmedikçe resen nazara alınamıyacağına dair eski içtihada muhalif olarak yeni bir ekseriyet teşekkül etmiş olduğundan bahsile keyfiyetin tevhidi içtihat yoliyle halli Temyiz Ticaret Dairesi Reisliğinin 13/5/1943 tarih ve 534 sayılı yazısiyle istenilmesine mebni toplanan Tevhidi İçtihat Heyeti Umumiyesinde keyfiyet müzakere edilerek: Neticede : Kanunun emrettiği şeklin şümul ve tesiri derecesi hakkında başkaca bir hüküm tâyin olunmamış ise akdin bu şekle riayet olunmadıkça sahih olamiyacağına dair Borçlar Kanununun 11 inci maddesinde konulmuş bulunan umumi hükmün mahsus şekli tabi bulunan kefalet akdine de şamil olduğu şüphesizdir. Sureti umumiyede rızaların serbestçe telâhuku ile vücut bulan akidlerde bir tarafı ilzam edici vecibenin doğması için hiç bir şekil aranmadığı halde kefalet akdinde yazılı şekle riayetin mecburi tutulması, borçlunun himayesi maksat ve gayesine dayandığına göre kefilden sadır olan irade beyanını izhar zımnında kullanılan bir vasıta olarak telâkkisi icabeyleyen şekil vücut bulmadıkça kefalet akdinin sahih ve ilzam edici bir mahiyet taşıması mümkün olamıyacağı gibi mekfulünbihin miktarı muayyen olmadığı takdirde de kefalet akdi muteber olamaz. Mahkemelerden ancak mevcut ve bir kanun hükmü ile himaye edilen haklar için karar istenebileceği cihetle dâvanın esaslı şartlarından olan hak vücut bulmamış ve kanun tarafından himaye edilmemiş ise diğer tarafın talebini beklemeksizin hâkimin bu dâvayı dinlememesi ve reddetmesi icabeder. Aksi takdirde hâkimin dâva edileni borçlu olmadığı ve dâvacının talebe hakkı bulunmadığı bir şeyle mahkûm etmesi gibi batıl bir netice husule gelir. Bu itibarla kefalet senedinde kefilin ödeyeceği muayyen bir miktarın gösterilmiş olup olmadığı ve senetten böyle muayyen bir miktarın anlaşılması kabil olup olamıyacağı hususunun hâkim tarafından resen nazara alınması lâzımgeldiğine 12/4/1944 tarihinde çoğunlukla karar verildi. ----------o----------