6785 sayılı imar kanununun 20 nci maddesi uyarınca belediye encümenleri tarafından verilen para cezası kararlarına karşı itirazlar adlÎ yargı yerlerinde tetkik edilemez.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu E.1966/2 K.1966/6 T.13.6.1966 R.Gazete No. 12352 R.G. Tarihi: 19.7.1966
BELEDİYE ENCÜMENLERİ TARAFINDAN VERİLEN PARA CEZASI KARARLARI
6785 SAYILI İMAR KANUNUNUN 20 NCİ MADDESİ UYARINCA BELEDİYE ENCÜMENLERİ TARAFINDAN VERİLEN PARA CEZASI KARARLARINA KARŞI İTİRAZLAR ADLÎ YARGI YERLERİNDE TETKİK EDİLEMEZ.
6785 sayılı İmar Kanununun 20 nci maddesi uyarınca Belediye Encümenleri tarafından verilen para cezası kararlarına karşı yapılacak itirazların sulh ceza mahkemelerinde tetkik edilip edilmeyeceği hakkında Yargıtay Üçüncü, Yedinci Ceza Daireleri ve Ceza Genel Kurulu kararları arasında içtihat uyuşmazlığı bulunduğu bildirilmiş ve Birinci Başkanlıkça işin İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunda incelenmesi istenmiş olmakla Büyük Genel Kurul toplandı. Karar örnekleri, Daire Başkanlarının yazılı mütalâaları okundu. Kararlar arasında içtihat uyuşmazlığı bulunduğu oybirliğiyle kabul edildi. Gerçekten Yedinci Ceza Dairesinin 7/2/1964 tarih, 1988/1815 sayılı ilâmından bu nevi itirazların sulh ceza mahkemesince incelenmesi gerektiği, aynı dairenin 22/12/1965 tarih, 9346/10168 sayılı ilâmında olayın idari Kanun yoluna tabi bulunduğu, aynı dairenin 28/4/1965 tarih, 2146/3644 sayılı ilâmında itirazların incelenmesi mahkemelerin görevine dâhil olmadığı, Üçüncü Ceza Dairesinin 16/4/1960 tarih, 6490/8025 sayılı ilâmında Belediye Encümenlerince ittihaz edilen işbu para cezasına mahkemeler nezdinde itiraz edilemiyeceği, Ceza Genel Kurulunun 26/2/1962 tarih, 10/11 sayılı ilâmında olayda Sulh Ceza Mahkemesinin görevli olduğu içtihat edilmiştir. Bütün bu kararların konuları İmar Kanununun 20 nci maddesi uyarınca Belediye Encümeni tarafından verilen para cezasına itirazdan ibarettir.
İşin esasına gelince: İçtihadı birleştirme tartışmasına konu teşkil eden uyuşmazlık, bu maddeye göre, Belediye Encümenlerince verilen para cezası kararları aleyhine ilgilinin yaptığı itirazın 1608 sayılı Umuru Belediyeye mütaallik Ahkâmı Cezaiye Kanununun beşinci maddesine kıyasen Sulh Hâkimleri tarafından tetkik edilip edilemiyeceği ve idari mercilerden çıkan ve para cezalarını kapsayan kararların «Cezai yargı işlerinin görevli organı ceza mahkemelerince» denetilmesinin bir hukuki kaide olup olmadığını tâyinden ibarettir.
Gerçekten İmar Kanununun 20 nci maddesinde ve diğer maddelerinde Belediye Encümenleri tarafından verilen ve nisbi nitelikte olan para cezalarının kesin olup olmadığı ve itiraz halinde tetkik merciinin neresi olacağı hususunda bir hüküm yoktur. Kanun yapıcı Belediye Encümenlerinin, cezai kararlarını adlî kazanın murakabesine tabi tutmak istediği hallerde, Belediye kanunlarına açık hükümler koymuştur.
Nitekim, 1608 sayılı Kanunun birinci maddesinde yazılı Belediye suçlarını işleyenler hakkında Belediye encümenlerince verilen 50 liraya kadar para cezasiyle birlikte 15 güne kadar sanat ve ticaret yapmaktan men kararları aleyhine, yapılacak itirazların, tetkik merciinin sulh mahkemeleri olacağı sözü geçen kanu...