E. 1942/9 K. 1942/28

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1942/9 K.1942/28 T.16.12.1942 İSTİRDAT DAVASI

İCRA TAKİBİ KATİYET KESBETMİŞ BULUNAN BORÇLU, BORCUNU TAMAMEN ÖDEDİKTEN SONRA MAHKEMEYE MÜRACAAT EDEREK PARASININ GERİYE ALINMASI HAKKINDA DAVA AÇABİLİR.

İcra takibine borçlu tarafından vukubulan itirazın icra tetkik merciince muvakkat olmıyarak ref'ine karar verildiği surette borçlunun borçtan kurtulma dâvası mı yoksa borcu tamamiyle ödedikten sonra İcra ve İflâs Kanununun 72 nci maddesi gereğince istirdat dâvası mı açması lâzımgeleceği hususunda Temyiz Ticaret Dairesinin 15/10/1936 tarih ve 1373/3209 ve Dördüncü Hukuk Dairesinin 26/12/1940 tarih ve 3548/2840 sayılı kararları arasında husule geçen içtihat ihtilâfının halli birinci reislik yüksek makamından istenilmesine mebni toplanan Tevhidi İçtihat Heyeti Umumiyesinde keyfiyet müzakere edilerek:

Neticede : İhtilâfa sebep olan hadiselerin birisinde borçlu borcunu ödemiş olduğu halde, alacaklı tarafından icra takibine girişilmiş bulunduğundan vâkı tediyenin borca mahsubu suretiyle borçtan kurtulmasına karar verilmesini istemiş diğerinde de, borçlu senedle borçlanmış olduğu kira karşılıklarını tamamen tesviye eylemiş iken temlik senedine müsteniden takıb yapıldığından muarazanın men'ini ve icra takıbinin ibtalini talebetmiştir.

Alacaklının yapmış olduğu takip talebine borçlu tarafından hiç itiraz edilmediği veya itiraz edilmesine binaen, alacaklının itirazın ref'ini talep etmesi üzerine bu itirazın İcra ve İflâs Kanununun 68 inci maddesinin 2 nci ve sonuncu fıkraları gereğince tetkik mercii tarafından muvakkat olmıyarak ref'ine karar verildiği surette borçlunun borçtan kurtulma dâvası açmasına cevaz verilmesi kesinleşmiş olan icra takibinin ihlâline, icra muamelelerinde bir takım teşevvüşler husule gelmesine sebebiyet vereceği gibi, İcra ve İflâs Kanununun hadiseye taallûk eden hükümlerine muhalif bulunmuş ve Ticaret Dairesince teessüs etmiş olan içtihat bu itibarla isabetli görülmüş olduğundan icra takıbine hiç itiraz etmemesi veya ettiği itirazın muvakkat olmıyarak ref'ine karar verilmiş olması dolayısiyle hakkındaki icra takıbi kesinleşmiş bulunan borçlunun ancak İcra ve İflâs Kanununun 72 nci maddesi mucibince borcunu tamamen ödedikten sonra umumî hükümler dairesinde mahkemeye müracaat ederek paranın geriye alınması hakkında dâva açabilip borçtan kurtulma dâvası açamıyacağına çoğunlukla karar verildi. ----------o----------