Hakem kararlarının yargıtay tarafından humk 533. maddesinin 1 inci bendi dışındaki sebeplerden herhangi biri ile bozulması halinde yeni seçilen hakemlerin bozma sebepleri çevresinde inceleme yapıp karar verebileceklerine, bozmanın kapsamı dışınaçıkmayacaklarına ve bozma dışında kalan kısımlar lehinekarar verilen taraf için usuli kazanılmış hak teşkil eder.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu E.1972/2 K.1972/12 T.23.10.1972 HAKEM KARARLARININ BOZULMASI
HAKEM KARARLARININ YARGITAY TARAFINDAN HUMK 533. MADDESİNİN 1 İNCİ BENDİ DIŞINDAKİ SEBEPLERDEN HERHANGİ BİRİ İLE BOZULMASI HALİNDE YENİ SEÇİLEN HAKEMLERİN BOZMA SEBEPLERİ ÇEVRESİNDE İNCELEME YAPIP KARAR VEREBİLECEKLERİNE, BOZMANIN KAPSAMI DIŞINA ÇIKMAYACAKLARINA VE BOZMA DIŞINDA KALAN KISIMLAR LEHİNE KARAR VERİLEN TARAF İÇİN USULİ KAZANILMIŞ HAK TEŞKİL EDER.
KÂZIM Rüştü Güven vekili Ankara Barosu Avukatlarından Saffet Nezihi Bölükbaşı Yargıtay Birinci Başkanlığına verdiği 21/9/1969 tarihli dilekçe ile: Avrupa'ya yaş meyve ve sebze ihraç etmek için kurulacak adî ortaklık sebebiyle müvekkili ile (Yaş Meyve ve Sebze Tarım Satış Kooperatifleri Birliği) arasında çıkan uyuşmazlığın halli için tahkim yoluna başvurduklarını, hakemlerce verilen kararları inceleyen Yargıtay Ticaret Dairesinin verdiği kararın, eskiden verilmiş kararlarıyla çeliştiğini, böylece arada içtihat aykırılığı belirdiğini, keza Yargıtay 4 üncü Hukuk Dairesinin aynı uyuşmazlığın başka bir bölümü ile ilgili bir kararı ile de içtihat aykırılığı meydana geldiğini ileri sürmüştür.
Öte yandan tasfiye halinde olan "Yaş Meyve ve Sebze Tarım Satış Kooperatifleri Birliği" vekilleri İstanbul Barosu Avukatlarından Dr. Sait Önen ile Rasih Yeğengil tarafından müştereken Yargıtay Birinci Başkanlığına verilen 20 Mayıs 1971 günlü dilekçede aynı iddialar tekrarlanmıştır.
İçtihat aykırılığının giderilmesi için Yargıtay Birinci Başkanlığınca birleştirilen iki ayrı dosya Yargıtay Hukuk Bölümü İçtihadı Birleştirme Genel Kuruluna havale edilmişsede, dosyanın raportörü olan üye tarafından aynı konu ile ilgili Yargıtay Hukuk Genel Kuruluna ait 16/2/1972 gün ve 708/93 sayılı ayrı bir kararın varlığından söz edilmiş, bu itibarla Tevhidi İçtihat Büyük Kurulunca İçtihat Uyuşmazlığının çözülmesi gerekmiş, dosya 8/4/1972 günlü ara kararı ile Büyük Kurula intikal etmiş ve Kurulca ilgililerin müracaat dilekçelerine ekledikleri daire ilâmları ile raportör üye tarafından ibraz edilen Hukuk Genel Kurulu ilâmı incelenmiş, arada içtihat uyuşmazlığının varlığı oybirliğiyle kararlaştırıldıktan sonra Büyük Tevhidi İçtihat Genel Kurulunda keyfiyet incelenip müzakere edilmiştir.
Gerçek veya tüzel kişiler, kamu düzeni ile ilgili olmayan uyuşmazlıkların hakem eliyle çözülmesi için tahkim anlaşması yapabilirler. Bu akid serbestisinin tabiî bir sonucu olup, Borçlar Kanununun 19 ve Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 516 ncı maddeleriyle mümkün kılınmıştır. İlgililerin mahkemeye başvurmayıp da hakeme gitmelerinin yegan@ sebebi, aralarındaki uyuşmazlığın bir an önce halledilmesini arzu etmiş olmalarıdır. Esasen Kanun Koyucu da bunu sağlamak amaciyle Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 529 uncu maddesinde; hakemlerin ilk içtimalarından itibaren 6 ay içinde hüküm vermeye mecbur oldukları ilkesine yer vermiş, bununla da yetinmemiş, bir an önce sonuca ulaşmaları gayesiyle de, diledikleri yargılama usulünü seçmekt...