DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ:29.01.2025 KARAR TARİHİ: 30.01.2025 Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA: Davacı ------ dava dilekçesinde özetle; ------ tutarlı, şahsına ait çeki faturalı mal aldığı kişi ---- mal bedeli olarak verdiğini ancak çekin vadesi geldiği gün çekin bedelinin karşılıksız olduğu için daha sonra bedelini nakten ---- ödediğini, ----- çeki tarafına teslim ettiğini, üç gün sonra çeki gömleğin cebinde unuttuğunu, unuttuğu çeki çamaşır makinasında eşinin elbiseleri yıkaması sonucunda çekin zayi olduğunu,---- ile yapılan görüşme sonucu aralarında ----- tarihinde tarafına ibraname verdiğini, tüm bu nedenlerle; ---- tarafından çekin şubeye teslimi istenildiğinden çekin çamaşır makinesinde parçalanması nedeni ile zayi olan çekin...
T.C. İstanbul Anadolu 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ ESAS NO:2025/79 Esas KARAR NO:2025/80 DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ:29.01.2025 KARAR TARİHİ: 30.01.2025
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,
GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: İDDİA: Davacı ------ dava dilekçesinde özetle; ------ tutarlı, şahsına ait çeki faturalı mal aldığı kişi ---- mal bedeli olarak verdiğini ancak çekin vadesi geldiği gün çekin bedelinin karşılıksız olduğu için daha sonra bedelini nakten ---- ödediğini, ----- çeki tarafına teslim ettiğini, üç gün sonra çeki gömleğin cebinde unuttuğunu, unuttuğu çeki çamaşır makinasında eşinin elbiseleri yıkaması sonucunda çekin zayi olduğunu,---- ile yapılan görüşme sonucu aralarında ----- tarihinde tarafına ibraname verdiğini, tüm bu nedenlerle; ---- tarafından çekin şubeye teslimi istenildiğinden çekin çamaşır makinesinde parçalanması nedeni ile zayi olan çekin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.
DELİLLERİN İNCELENMESİ VE GEREKÇE;Dava, TTK'nın 818/s atfıyla uygulanması gereken 757-764. madde hükümlerine göre açılmış zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.TTK.'nın 757-764. maddelerinde yer alan yasal düzenlemelere göre, çek keşidecisinin zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı bulunmamaktadır. Zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.'nın 651/2. maddesi uyarınca senet üzerinde hak sahibi bulunan hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibi hamile iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir. (TTK.652. madde)Keşidecinin, muhatap bankayı ödemeden men yetkisi bulunmamaktadır. Çek ibraz edildiği takdirde, hak talep eden hamile karşı İİK'nın 72. maddesi uyarınca olumsuz tespit davası açma imkanı da mevcuttur. Yine TTK'nın 651/2. maddesi uyarınca iptal davasını açmakta hukuki menfaati olan kişi, senede bağlı alacak hakkı olan hamildir. Somut olayda davacı, çeklerin hamili değil, çeklerin bağlı olduğu hesabın sahibidir. Bu nedenle çek hesabı sahibi olan davacının işbu davayı açmakta hukuki yararı bulunmamaktadır. Hukuki yararının bulunması ise HMK.114/h maddesi uyarınca dava şartı olup, mahkemece kendiliğinden gözetilmek zorundadır. Diğer yandan zayi nedeniyle iptal davası açma hakkı çek hamiline tanınmış bir hak olup, keşidecinin işbu davayı açma hakkı bulunmadığından, davacının aktif husumet ehliyeti de yoktur.Tüm dosya kapsamı, taraf iddia ve savunmaları ve bütün deliller birlikte değerlendirildiğinde; iptali istenilen çek yönünden davacının hukuki yararının olmaması ve davacının aktif husumet ehliyeti bulunmaması sebebiyle davanın usulden reddine karar verilmiş, aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur. -----
HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-Davanın HMK 114/1-h, ve HMK 115/2 maddesi gereğince hukuki yarar yokluğu sebebiyle USULDEN REDDİNE, 2-Kara...