Yargıtay Birinci Başkanlığına verilen dilekçelerle Posta, Telgraf ve Telefon İşletme Genel Müdürlüğünün telefon abonelerinden yaptığı hizmetin karşılığı olan abone parasından ayrı olarak hat bakım ücreti adiyle almakta olduğu parayı istemekte haklı bulunup bulunmadığı konusunda Yargıtay Ticaret Dairesiyle Üçüncü Hukuk Dairesinin kararları arasında birbirini tutmazlık olduğu belirtilerek kararlardaki aykırılığın içtihadı birleştirme yoluyla giderilmesi istenmiştir. Üçüncü Hukuk Dairesinin 1721/1457 sayılı ve 25/2/1957 günlü kararında Genel Müdürlüğün hat bakım parasını isteyebileceği esasının benimsenmiş olmasına karşılık, Ticaret Dairesinin 4279/4198 sayılı ve 14/7/1956 günlü kararında ise Genel Müdürlüğün bakım parasını isteyemeyeceği kabul olunmuştur. Bu durum karşısında, İçtihadı Birleştirme Hukuk Bölümü Genel Kurulunca, içtihadı birleştirme sebebinin gerçekleşmiş bulunduğuna...
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulu E.1958/24 K.1962/2 T.5.2.1962 R.Gazete No. 11064 R.G. Tarihi: 23.3.1962 TELEFON ABONE BEDELİ POSTA TELGRAF VE TELEFON İŞLETME GENEL MÜDÜRLÜĞÜNÜN, TELEFON ABONELERİNDEN, HER NE AD ALTINDA OLURSA OLSUN, ABONE PARASINDAN BAŞKA HİÇ BİR ŞEY İSTEMEĞE HAKKI BULUNMAMAKTADIR. Yargıtay Birinci Başkanlığına verilen dilekçelerle Posta, Telgraf ve Telefon İşletme Genel Müdürlüğünün telefon abonelerinden yaptığı hizmetin karşılığı olan abone parasından ayrı olarak hat bakım ücreti adiyle almakta olduğu parayı istemekte haklı bulunup bulunmadığı konusunda Yargıtay Ticaret Dairesiyle Üçüncü Hukuk Dairesinin kararları arasında birbirini tutmazlık olduğu belirtilerek kararlardaki aykırılığın içtihadı birleştirme yoluyla giderilmesi istenmiştir. Üçüncü Hukuk Dairesinin 1721/1457 sayılı ve 25/2/1957 günlü kararında Genel Müdürlüğün hat bakım parasını isteyebileceği esasının benimsenmiş olmasına karşılık, Ticaret Dairesinin 4279/4198 sayılı ve 14/7/1956 günlü kararında ise Genel Müdürlüğün bakım parasını isteyemeyeceği kabul olunmuştur. Bu durum karşısında, İçtihadı Birleştirme Hukuk Bölümü Genel Kurulunca, içtihadı birleştirme sebebinin gerçekleşmiş bulunduğuna oybirliğiyle karar verildikten sonra, konu incelendi gereği görüşülüp konuşuldu : 1 - Uyuşmazlığın esası, Genel Müdürlüğün kuruluşuna ilişkin 6145 sayılı kanunun 11 inci maddesi hükmüne verilen anlamdan çıkmaktadır. Ticaret Dairesi kararı, sözü geçen madde uyarınca Genel Müdürlüğün ancak ve ancak, yapacağı iş veya hizmetin karşılığını tarifeye koyabileceği, hukuk bakımından iş ve hizmetin karşılığı olmayan paraları tarifeye koyamıyacağı düşüncesine dayandığı halde Üçüncü Hukuk Dairesi kararı, söz konusu madde gereğince hat bakım parası veya başka adlarla tarifeye konulacak paraların istenmesinin mümkün olduğu düşüncesine dayanmaktadır. 2 - Abonelerle Genel Müdürlük arasındaki hukuki münasebet, abonman mukavelesi denilen akitle düzenlenmiş ise de, aktin şartları kanunun bir çok kesin hükümlerine (Âmir hükümlerine) dayanmaktadır. Bu akitlerle alınacak paralar, yalnız, yukarıda sözü edilen madde uyarınca yapılacak tarifelere göre alınabilecektir. Sözü geçen maddede ise, tarife konusunun, sadece hizmet veya işin karşılığı olacağı, kesin şekilde açıklanmıştır. Hizmet veya işin karşılığı ise, tesbit edilen tarife parasıdır ki Genel Müdürlük bunu almakta ve hiç kimse, bu haklı isteğe karşı itirazda bulunmamaktadır. 3 - Kurulda, telefon hizmetinin karşılığının tesbiti için hat bakım giderlerinin de, sabit tesisler giderlerinin de gözönünde tutulması gerekli unsurlar oldukları cihetle tarifenin bunları da kapsamına alabileceği görüşü ileri sürülmüştür. Bu görüş iktisadi bakımdan doğrudur ve tarife parasının hesaplanmasında bunların da, amortismanların da, memur ve hizmetlilere ödenen iş paralarının da, elektrik akımı giderleri gibi daha bir çok giderlerin de gözönünde tutulması bir zorunluktur. Tarife ile tesbit olunan karşılık, hesaplandığı sırada, elbet, bütün bu unsu...