E. 1937/49 K. 1939/39

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1937/49 K.1939/39 T.17.5.1939 MEN'I HARİK NİZAMNAMESİ

MEN'I HARİK NİZAMNAMESİNİN 6 NCI MADDESİNİN UYGULAMA KABİLİYETİ KALMAMIŞTIR.

27 Kânunusâni 1306, 7 Şubat 1891 tarihli Men'i Harik Nizamnamesinin 6 ncı maddesi elyevm mer'i olup olmadığı hususunda Temyiz Mahkemesi Ceza Heyeti Umumiyesinin 21/2/1935 tarih ve 20/29 ve Üçüncü Ceza Dairesinin 12/6/1935 tarih ve 3817/2974 numaralı ilâmları arasında görülen mübayenetin tevhidi içtihat yolu ile halli lüzumu C. Başmüddeiumumiliğinin 2849 numaralı müzekkeresiyle istenilmesine mebni keyfiyet Tevhidi İçtihat Heyeti Umumiyesinde müzakere edilerek :

Neticede : 24 İkincikânun 1306, 7 Şubat 1891 tarihli Men'i Harik Nizamnamesinin, ceza hükmünü ihtiva etmesi itibariyle halen mer'iyet veya merfuiyeti ihtilâf mevzuunu teşkil eden 6 ncı maddesi belediye dairelerinin ceza hükmüne mezun olmadıkları ve 1274 tarihli Ceza Kanununun 254 üncü maddesi hükmünce alelıtlak: (İdarei belediye tarafından neşrolunan nizamata tefikı hareket etmiyenler) in mahkemeler tarafından bir beyaz beşlikten beş beyaz beşliğe kadar para cezasiyle cezalandırıldığı bir zamanda şehir ve kasabalarda yangın zuhuruna sebebiyet verecek dikkatsizliklerin nispî ehemmiyetine mebni sözü geçen 254 üncü maddedeki cezadan dört misli fazla ceza ile ve yine mahkemeler vasıtasiyle men ve zecrî gayesiyle mevzu olup 16 Nisan 1340 tarihine kadar mer'iyeti devam etmiş ise de o tarihte neşrolunan 486 numaralı (Umuru belediyeye mütaallik ahkâmı cezaiye hakkında) ki Kanunun beşinci maddesi hükmünce kavanin ve nizamat ve talimat ve mukarreratı belediyeye muhalif hareket edenlerden yüz kuruştan iki bin kuruşa kadar para cezası alınacağı ve 6 ncı maddesi hükmünce işbu cezaların zabıtai belediye memurlarının tanzim ve ita edecekleri zabıt varakaları üzerine Ankara ve İstanbul'da Emanet Encümeni ve diğer mahallerde belediye meclisleri tarafından hükmolunacağı tahmin olunmuş ve Men'i Harik Nizamnamesi de belediye nizamatından bulunması hasebiyle hükmüne muhalif hareketlerin altıncı maddesinde konulan cezai müeyyidesi 16 Nisan 1340 tarihinden itibaren zikrolunan 486 sayılı kanunun ahkâmı cezaiyesi şümulüne girerek mer'iyetten sakit olmuş ve 1580 sayılı Belediye Kanunu ezcümle 19 uncu ve 70 inci ve 83 üncü maddeleriyle belediye meclis ve encümenlerinin cezai salâhiyetlerini daha vazıh esaslara irca suretiyle teyit etmekle beraber 162 nci maddesiyle kendi hükümlerine muhalif bilcümle ahkâmın mülga bulunduğunu tasrih eylemiş ve 486 sayılı kanunun bazı maddelerini değiştiren 15 Mayıs 1930 tarih ve 1608 sayılı kanunun birinci maddesiyle de belediye kanun ve nizam ve talimatnamelerinin men ettiği fiilleri işleyenlerle emrettiği işleri yapmıyanlar hakkında belediyelerin hükmüne salâhiyetli bulundukları para cezalarının yukarı haddi elli liraya iblâğ olunmakla beraber kaza salâhiyetleri üç günden on beş güne kadar meslek ve san'atın tatili cezalarına teşmilen tevsi olunmasına mebni halen zikri geçen Men'i Harik Nizamnamesin...