Köyün salma parası haciz edilemez.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1938/21 K.1939/36 T.19.4.1939 SALMA PARASI
KÖYÜN SALMA PARASI HACİZ EDİLEMEZ.
İcra ve İflâs Dairesi Reisi Abdullah; İcra ve İflâs Kanununun 82 nci maddesi önünde hâsıl olan bu ihtilâf, dört sene evvel böyle bir işte haczedilir demiştik.
Ziraat İşletmeleri Kurumu Kanununun 12 nci maddesi muvacehesinde evleviyetle köy malının Devlet malı olması lâzımdır, diye yeni bir ekseriyet tahassul etti. Muhasebei Umumiye Kanununa göre köy malı Devlet malı olsa idi, tasrih ederdi. Ben evvelki kararda bulunmadım. Bulunmuş olsa idim bu karara iltihak ederdim. Köy mallarını Devlet malı addetmemek zarurîdir. Kurumun malları Devlet malları olması tabiîdir. Bu resmî bir teşekküle merbut teşekküldür. Bu şirketin maksadı da ziraat işlerinde köylülere rehberlik etmektir. Sermayesi Hazineye ait olan bir kurumun malı Devlet malı olması doğrudur. Birinci içtihat kanuna daha muvafıktır.
Sadi; Devletin bünye ve nüvesini teşkil eden köylünün malları, mektep ve yol gibi şeylere sarfedilen varidatının haczi caiz olmamak lâzımdır.
Şemseddin; Borçlar Kanununda köy malı Devlet malı gibi korunur dendiğine göre Devlet malı gibi olmaz mı?
Kemaleddin; Köyler Devletin bir müessesesidir. Bir şubesidir. Halil İbrahim; Köy şahsiyeti maneviyesi doğrudan doğruya kendisini idare eder. Bir devlet teşkilâtında mündemiç hidemat vardır. Binaenaleyh bu hidematı ifa için de Devlet gibi hareket etmek lâzımdır. Şefkati; Akarlar kaideten bütün memleketlerde haczedilir. Devletin iki cephesi vardır. 1 - Şahsiyeti hâkime, 2 - Şahsiyeti hükmiye.
Hidematı ammeye tabi olan şeyler haczedilemez. Devlet mahkûm olmaz. Devlet şahsiyeti hükmiye olmak itibariyle bir mala tasarruf eder. O zaman şirket ve bir müessese gibidir. Bunlarda hükmü umumî haczedilebilmesidir.
Mektep, ibtidai tahsil Devletin borcudur. Bu hidematı ammeye merbuttur. Haczedilemez. Köyün alelâde malı varsa sarahaten haczedilemiyeceği yazılmamış ise haczedilmesi caizdir.
Nafiz; Dairede böyle bir ihtilâf yoktur. Köy malı Devlet malı mıdır? Bunu dersek katiyyen haczedilemez.
Ali Rıza (hukuk); Köy malı Devlet malı değildir. Sekizinci madde sarihtir. Köy Kanunu yapılacak işleri tahsis etmiştir, demeleriyle neticede :
Köy kanunu köyü, menkul ve gayrimenkul mallara sahip bir varlık olarak tarif ettiği gibi Teşkilatı Esasiye Kanununun 90 ncı maddesinde de köyün hükmî şahsiyeti haiz olduğu tasrih edilmektedir. Menkul mal mefhumunda paranın da dahil oldğu şüphesizdir. Hükmî şahsiyeti haiz olması hasebiyle köy mâmeleke de sahiptir. Ve bunların heyeti mecmuası köyün orta malını teşkil eder.
Köy Kanununun sekizinci maddesinde bu orta mallarının kanun karşısında Devlet malı gibi korunacağı hükmü vaz edilmek suretiyle Devlet malları nasıl kanunî bir himayeye mazhar iseler köy orta mallarının da ayni himayeden müstefit olacakları ifade olunmuştur.
Bu hükmün şümulü dairesini daraltmak için kanunun metninde bir işaret bulunmadığı gibi kanunun ruhundan da böyle bir mana çı...