Müruruzaman nedeniyle kamu davasının ortadan kaldırılmasına dair kararların dÂvanın esasını halleden kararlardan olup olmadığı hakkında temyiz mahkemesi tevhidi içtihat kararı
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1935/129 K.1936/11 T.3.6.1936 ZAMANAŞIMI NEDENİYLE KAMU DAVASININ ORTADAN KALKMASI
MÜRURUZAMAN NEDENİYLE KAMU DAVASININ ORTADAN KALDIRILMASINA DAİR KARARLARIN DÂVANIN ESASINI HALLEDEN KARARLARDAN OLUP OLMADIĞI HAKKINDA TEMYİZ MAHKEMESİ TEVHİDİ İÇTİHAT KARARI
Müruru zaman sebebile âmme dâvasının ortadan kaldırılmasına dair kararların dâvanın esasını halleden kararlardan olup olmadığı hususunda Birinci Ceza Dairesinin 25 Şubat 1934 tarih ve 762/585 sayılı ilâmile 25 Mart 1935 gün ve 2100/844 sayılı ilâmları arasında hasıl olan içtihat ihtilâfının halli C. Başmüddeiumumiliğinden talep edilmesi üzerine 7/2/1936 gününde toplanan heyeti umumiyede keyfiyet müzakere edilerek neticede:
Yazılı emir üzerine müruruzaman dolayısiyle dâvanın düşmesine dair verilen karar bozulunca muhakemenin tekrarlanmasına cevaz olup olmadığı müzakere ve münakaşa olundu. Ceza Muhakemeleri Usulü Kanununun 343 üncü maddesinin son fıkrasında (Eğer bozma dâvanın esasını halletmiyen mahkeme veya karar hâkimi kararları hakkında ise yapılacak tetkik ve tahkik neticesine göre icabeden karar verilir.) denmesine göre vazıı kanun bozulan karar, karar hâkiminin kararı ise mutlak surette tahkikatın tekrarlanması ve eğer bozma mahkeme kararı hakkında ise bozma dâvanın esasını hallettiği surette tahkikatın tekrarlanmaması ve dâvanın esasını haletmediği surette tahkikatın tekrarlanması esasını kabul etmiştir. Şu halde; dâvadan feragat; müruruzaman; umumi af, kaziyei muhkeme gibi sukut sebeplerinden biriyle dâvanın düşmesine dair verilen kararın dâvanın esasını halleden mukarrerattan olup olmadığı ciheti etrafında noktai nazar ihtilâfı hâsıl oldu. Heyetten bazı zevat mezkûr 343 üncü maddenin son fıkrası hükmünce; yalnız mahkûmiyet ve beraat kararı dâvanın esasını hallettiğinden bu kararlardan maada sukut sebeplerinden birine dayanılarak verilen ve Temyiz Mahkemesinden geçmeksizin katileşen bir mahkeme kararı yazılı emir üzerine bozulunca muhakemenin tekrarlanması icabettiği ve dâvanın düşmesine dair verilen kararlar suçlulara (Müktesep hak) bahşetmeyeceği ve ancak mahkûmiyet ve beraet kararlarının dâvanın esasını halleylediği reyinde bulunmuşlar ise de sukut kararlarını beraetle mahkûmiyet kararlarından ayrı hükme tabi tutmağa 343 üncü maddenin son fıkrası hükmü ve bu hükmün kanuna konmasını icabettiren esbabı mucibe müsait değildir. Çünkü hüküm Temyiz Mahkemesinden geçmeksizin (Kaziyei muhkeme) halini alınca bu hükmün kanuna uygun olup olmadığı mevzuubahis olamaz. Böyle olan bir hükümde mevcut olan yolsuzluk kaziyei muhkeme halini almasına mâni olmaz. Bir beraet kararı yazılı emir üzerine bozulunca nasıl vaktiyle hukuku âmme namına müddeiumumilik tarafından temyiz edilmediği için suçlu hakkında (Müktesep hak) teşkil ediyorsa; bir sukut kararı da yazılı emir üzerine bozulunca aynı suretle suçlu hakkında (Müktesep hak) vücuda getirir. Müktesep hakların mahfuz tutulduğu 343 üncü maddenin son fıkrasındaki kayıtlardan anlaşılmaktadır. Sukut k...