Medeni Kanunun 650 nci maddesinin haricen gayrimenkul satışlarında da tatbikı lâzım gelip gelmiyeceği hususunda Temyiz Birinci Hukuk Dairesince hasıl olan içtihat ihtilâfının halli, adı geçen Daire Reisliğinin 20/4/1944 tarih ve 4424 sayılı yazısiyle istenilmesine mebni toplanan Tevhidi İçtihat Heyeti Umumiyesinde keyfiyet müzakere edilerek; Neticede : Başkasının arsası üzerinde diğeri kendi malzemesiyle bina inşa veya başkasının tarlasına biri kendi fidanını garsettikte arzın mütemmim cüz'ü halini alan bu muhdesatın mukadderatı, yer sahibinin bu inşa ve garsa olan muvafakat veya ademi muvafakatına göre değişir. Bu ihdasta yer malikinin muvafakatı yoksa muhdesatın akıbetini Kanunu Medeninin 648 ve 649 uncu maddeleri tâyin eder. 648 inci maddedeki (Malikin rızası olmaksızın) kaydı, malikin rızası olursa hükmün değişeceğine işaret eden ihtirazi bir kayıttır. Bir tertip ve insicam...
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1944/12 K.1944/26 T.5.7.1944 TAPU DIŞI SATIM BAŞKASININ ARSASINA İNŞAAT TAPU DIŞI GAYRİMENKUL SATIŞLARINDA KANUNU MEDENİNİN 650. MADDESİNİN UYGULANMASI GEREKİR. Medeni Kanunun 650 nci maddesinin haricen gayrimenkul satışlarında da tatbikı lâzım gelip gelmiyeceği hususunda Temyiz Birinci Hukuk Dairesince hasıl olan içtihat ihtilâfının halli, adı geçen Daire Reisliğinin 20/4/1944 tarih ve 4424 sayılı yazısiyle istenilmesine mebni toplanan Tevhidi İçtihat Heyeti Umumiyesinde keyfiyet müzakere edilerek; Neticede : Başkasının arsası üzerinde diğeri kendi malzemesiyle bina inşa veya başkasının tarlasına biri kendi fidanını garsettikte arzın mütemmim cüz'ü halini alan bu muhdesatın mukadderatı, yer sahibinin bu inşa ve garsa olan muvafakat veya ademi muvafakatına göre değişir. Bu ihdasta yer malikinin muvafakatı yoksa muhdesatın akıbetini Kanunu Medeninin 648 ve 649 uncu maddeleri tâyin eder. 648 inci maddedeki (Malikin rızası olmaksızın) kaydı, malikin rızası olursa hükmün değişeceğine işaret eden ihtirazi bir kayıttır. Bir tertip ve insicam dairesinde Kanunu Medenide bu hükümler sebkederken yer sahibinin muvafakatiyle vâkı olan ihdaslar için 650 nci madde ile ayrı bir hüküm vaz'ına lüzum görülmüştür. Kanunen muteber olmıyan haricî satışlarda dahi yer sahibinin inşa veya garsa muvafakatı inşa ve garsiyatta bulunan kimsenin sui niyetini tasavvur etmek imkânını selbedeceğinden yer sahibinin rızasının tahakkuku halinde 650 nci maddenin tatbikında tereddüt edilmemek icabeder. Sarih bir rıza ve muvafakat mevcut ise bu maddenin tatbikı lüzumu ötedenberi müttefikunaleyh olup Temyiz Birinci Hukuk Dairesinin evvelki içtihatları da bu merkezde idi. Mezkûr dairenin bu kerre tebellür eden ikinci içtihadı veçhile haricen satılan gayrimenkul üzerine müşterinin inşaat ve garsiyatı hakkında sarih bir izin ve muvafakat mevcut olmayıp da bayiin satış bedelini alarak gayrimenkulü istediği gibi tasarruf etmek üzere müşteriye teslim etmesi, müşterinin tasarrufu müllâk ile tasarruf etmesine izin verilmesini ve bu itibarla tasarrufu müllâk cümlesinden olan inşaat ve garsiyata da zımnen muvafakat edilmiş olduğunu göstereceğinden yine mezkûr 650 nci maddenin tatbikı iktiza eder. Filhakika bu mevzuda enfüsî olan hüsnü niyet her hâdiseye göre değişeceği cihetle şeklen gayri muteber bir akit üzerine şahsın hakkına istinat eden rıza ve muvafakat gibi bir tasarrufun neticeye müessir olarak hedim veya en az kıymetle temellük edebilmek hükmünü tebdil ile kıymetlerine göre muamele yapılmasını icabettirmesi pek tabii ve zaruri olur. Akdin şeklen tamam olmaması buna mâni olmamak lâzımgelir. Çünkü haricî bir alım ve satıma müstenit olmıyarak bir kimse diğerinin arsası üzerine malikinin sarih veya zımni rızasiyle bir bina inşa ettiği takdirde dahi Kanunu Medenide zikri geçen 650 nci maddeden başka tatbik olunacak bir madde mevcut değildir. Alâka ve sebepsiz olarak inşaatta hüküm böyle olunca haricî bir satış alâkasiyle müterafik bir rıza ve mu...