Dava, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir. Mahkeme, bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama neticesinde ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. 1-Dava, sigortalılık başlangıç tarihinin 26/12/1983 olarak tespiti istemine ilişkin olup, bu tür davaların sonuçta sigortalılığın tespiti istemini de içermekte olduğu şüphesizdir. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun geçici 7/1inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan mülga 506 sayılı Kanunun 79uncu maddesi olup, tespiti istenen dönemde 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Kanunu yürürlükte olduğundan uyuşmazlığın bu Kanun hükümleri ile...
10. Hukuk Dairesi 2022/2626 E. , 2022/4689 K.
"İçtihat Metni"Mahkemesi :İş Mahkemesi
Dava, sigorta başlangıcının tespiti istemine ilişkindir. Mahkeme, bozma ilamına uyulmak suretiyle yapılan yargılama neticesinde ilâmında belirtildiği şekilde davanın kabulüne karar vermiştir. Hükmün, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, temyiz isteğinin süresinde olduğu anlaşıldıktan ve Tetkik Hâkimi ... tarafından düzenlenen raporla dosyadaki kağıtlar okunduktan sonra işin gereği düşünüldü ve aşağıdaki karar tespit edildi. 1-Dava, sigortalılık başlangıç tarihinin 26/12/1983 olarak tespiti istemine ilişkin olup, bu tür davaların sonuçta sigortalılığın tespiti istemini de içermekte olduğu şüphesizdir. Davanın yasal dayanağı 5510 sayılı Kanunun geçici 7/1inci maddesi uyarınca uygulama alanı bulan mülga 506 sayılı Kanunun 79uncu maddesi olup, tespiti istenen dönemde 2089 sayılı Çırak, Kalfa ve Ustalık Kanunu yürürlükte olduğundan uyuşmazlığın bu Kanun hükümleri ile 506 sayılı Kanunun 2 ve 3üncü maddelerine göre çözümlenmesi gerekmektedir. 506 sayılı Yasanın 3. maddesinin II/B bendine göre, Özel Kanunda tarifi ve nitelikleri belirtilen çıraklar hakkında çıraklık devresi sayılan süre içinde analık, malullük, yaşlılık ve ölüm sigortaları... uygulanmamaktadır. Uyuşmazlık konusu dönemde yürürlükte bulunan ve 05.07.1977 tarihli Resmi Gazetede yayınlanan 2089 sayılı Çırak Kalfa ve Ustalık Yasasının 4. maddesinde, bu Kanuna tabi bir sanatı o sanat için düzenlenen tarih ve pratik öğrenim programına göre o işyerinde öğrenmek amacıyla bir çıraklık sözleşmesi ile bir işyeri sahibinin hizmetine giren kimseye çırak deneceği; 16. maddesinde ise, işyeri sahibi veya temsilcisinin çırak adayını çalıştırmağa başlamadan önce velisi veya kanuni mümessili ile üç örnek yazılı bir çıraklık sözleşmesi yapmağa mecbur olduğu; 20 maddesinde, sözleşmenin bir örneğinin Mahalli Çıraklık Eğitim Komitesine, derneğe kayıtlı ise ilgili derneğe veya odaya vermek ve sicil numarasını alarak sözleşmeye yazmak zorunda olduğu bildirilmiştir. Diğer taraftan bir kişiye çırak denilebilmesi için, o kimsenin durumunun bu özel kanunda çıraklar hakkında yapılan tarife ve nitelendirmeye uyması gerekir. Yani, taraflar arasındaki ilişkinin niteliği belirlenirken, başka bir ifade ile, davacının belirtilen tarihte çırak olup-olmadığına karar verilirken, çalışma ilişkisine bakılarak karar verilmelidir. Kişi işyerinde üretimle ilgili çalışmalara bilfiil katılıyor, meslek ve sanat eğitimi arka planda tutuluyorsa, bu durumda çıraklık ilişkisinden söz edilemeyecektir. Mahkemece, bozma ilamına uyulmuşsa da bozma gereği tam olarak yerine getirilmemiştir. Somut olayda, 12.01.1971 doğumlu davacının 26/12/1983 tarihinde 12 yaşında olduğu,dava dışı 397 sicil no.lu ...Kasa Atölyesi isimli işyerinde kamyon ahşap kasa imalatı yapıldığı anlaşılmaktadır. Mahkemece, iş yerinde yapılan işin niteliği, kapsam ve kapasitesi, yukarıda anılan tespitin istendiği dönemde yürürlükte bulunan Çırak Kalfa ve Ust...