E. 1943/8 K. 1944/4

Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1943/8 K.1944/4 T.9.2.1944 TAPU KAYITLARININ DEĞERİNİ YİTİRMESİ

TAPUYA MUKAYYET FAKAT GAYRİ RESMİ ŞEKİLDE AHARIN MÜLKİYETİNE GEÇMİŞ BAĞ, BAHÇE, ARSA VE ARAZİLERİN TASARRUFLARI HAKKINDA 1515 NUMARALI KANUNUN MUHTEVİ OLDUĞU HÜKMÜN HUKUKİ OLUP DOĞRUDAN DOĞRUYA MAHKEMELERE MÜRACAATLA DAVA VEYA DEFİ ZIMNINDA DERMEYAN OLUNABİLİR.

Tapu kayıtlarında mukayyet bulunduğu halde gayriresmi şekilde aharın mülkiyetine geçmiş ve Medenî Kanunun meriyeti tarihine kadar emlakde on beş ve arazide on sene malik sıfatiyle nizasız ve hüsnü niyetle tasarruf altında bulundurulmuş olan bir gayrimenkulün zilyed namına Tapu Dairesince tescil ile tapu senedinin verileceğine cevazı tazammun eden 1515 numaralı kanunun birinci maddesindeki şartların tahakkuku halinde tescil keyfiyetinin bu kanunun tatbik şeklini gösteren nizamname hükümleri dairesinde evvel emirde tapu memurlarına müracaatla nizamnamede yazılı tapu komisyonlarınca verilecek karara istinaden yapılması icabedip bu tarika müracaat edilmeden re'sen dâva açmak veya bir dâvada dafi bulunmak suretiyle mezkûr kanun hükümlerinden istifade edilip edilmiyeceği ve tescil muamelesinin tekemmülünden sonra üç sene içinde alâkadarların mahkemeye müracaat edebilecekleri hakkındaki birinci maddenin son fıkrası hükmünün tapu ile tasarruf olunan gayrimenkulde müruru zaman cereyan etmiyeceğine göre müddetle takyidi caiz olup olamıyacağı ve harici iktisap sebebine dayanılarak bir gayrimenkulün iktisabı mümkün olamıyacağı cihetle de tapu komisyonu kararına dayanılarak yapılan tescil aleyhine ancak kayıt sahibi tarafından mahkemeye müracaatla itiraz edilebilip haricî iktisap sebebine istinat eden zilyedin ademi tescil kararı aleyhine mahkemeye bilmüracaa itiraza salâhiyeti bulunup bulunmadığı hususunda Temyiz Birinci Hukuk Dairesiyle Üçüncü Hukuk Dairesi kararları arasında hasıl olan içtihat ihtilâfının halli için Temyiz Üçüncü Hukuk Dairesi Reisliğinin 26/3/1943 tarih ve 223 sayılı müzekkeresi üzerine toplanan Tevhidi İçtihat Umumî Heyetinde keyfiyet müzakere edilerek:

Neticede :

Medenî Kanunun meriyetinden evvel beyü ferağ ve taksim gibi gayrimenkule müteallik tasarruflar bazı kuyut ve merasime tabi idi. Şöyleki: 318 tarihli bir irade ile âdi senetlerle vukubulan beyi ve şiradan mütevellit dâvaları mahkemeler istimadan menolunmuş ve mülga Arazi Kanunu mucibince arazinin ferağ ve taksimi de memuru iznine mütevakkıf bulunmuştu. Ancak bazı zorluklar altında gerek mülki gayrimenkulde ve gerek arazide efrat arasında haricî temlik ve ferağlar müsamaha edilemiyecek miktarda çoğalmış ve zilyedler tarafından nizasız ve fasılasız kayıt sahipleri veya halefleri müvacehesinde müruru zaman haddini mütecaviz ve hatta kırk, elli sene gibi uzun müddet tasarruf olunarak ve elden ele geçerek yarım asra yakın bir zaman zarfında devletçe umumi bir tapu tahriri icra edilmemiş olmasından dolayı tapu kayıtlarının takriben yüzde otuzu hakikat ve vakıa mutabakatını ve binnetice vüsuk ve kıymetlerini ...