Harca tabi olmayan davalarda, hakimin dava dilekçesini havaletarihinde, harca tabi davalarda ise, harcın ödendiği tarihte dava açılmış sayılır.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulu E.1983/7 K.1984/3 T.6.2.1984 R.Gazete No.18346 R.G. Tarihi: 19.3.1984
HARÇ
HARCA TABİ OLMAYAN DAVALARDA, HAKİMİN DAVA DİLEKÇESİNİ HAVALE TARİHİNDE, HARCA TABİ DAVALARDA İSE, HARCIN ÖDENDİĞİ TARİHTE DAVA AÇILMIŞ SAYILIR.
1086/md. 178
1086 Sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 178. maddesi uyarınca, davanın ne zaman açılmış sayılacağı konusunda, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 5/6/1974 gün ve 1970/7-877-648 sayılı, 4/6/1976 gün ve 1976/5-1783-2181 sayılı, 17/2/1965 gün ve 524/D-1-74 sayılı, 2/4/1969 gün ve 1967/9-772-207 sayılı kararlarıyla, Birinci Hukuk Dairesinin 5/5/1981 gün ve 4270-6131 sayılı, 25/6/1981 gün ve 8829-8613 sayılı; Dördüncü Hukuk Dairesinin 15/6/1972 gün ve 3710-5743 sayılı; Beşinci Hukuk Dairesinin 28/6/1961 gün ve 3000-2881 sayılı, 16/11/1981 gün ve 10563-11150 sayılı, 24/6/1969 gün ve 3072-3818 sayılı; Altıncı Hukuk Dairesinin 31/5/1957 gün ve 2920-4661 sayılı, 21/9/1982 gün ve 7639-8106 sayılı; Sekizinci Hukuk Dairesinin 22/6/1979 gün ve 6154-7150 sayılı; Onbirinci Hukuk Dairesinin 16/9/1976 gün ve 3304-3793 sayılı; Onbeşinci Hukuk Dairesinin 15/4/1982 gün ve 681-890 sayılı kararları arasında içtihat aykırılığı bulunduğu ileri sürülerek, içtihatların birleştirilmesinin istenilmesi üzerine, anılan kararlar arasında aykırılık bulunduğu, Yargıtay Birinci Başkanlık Kurulunun 30/6/1983 gün ve 66 sayılı Kararıyla da benimsenerek, sözkonusu aykırılığın İçtihadı Birleştirme yoluyla giderilmesi istenilmekle; Yargıtay İçtihadı Birleştirme Büyük Genel Kurulunda, raportör üyenin açıklamaları dinlendikten ve kararlar arasında aykırılık bulunduğuna oybirliğiyle karar verildikten sonra işin esası görüşüldü:
Dava açılmasının, hem maddi hukuk, hem de usul hukuku bakımından doğurduğu bazı sonuçlar vardır. Örneğin dava açılmakla zamanaşımı kesilir. Davacı, davalının rızası olmaksızın davasını takipten vazgeçemez. Hal böyle olunca, davanın açıldığı zamanın belirlenmesi büyük önem taşır.
Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 178. maddesinde, (harca tâbi olsun veya olmasın) «dâva, dâva dilekçesinin mahkeme kalemine kaydı tarihinde açılmış sayılır» denilmektedir. Bu hükümdeki (dilekçenin mahkeme kalemine kaydı) sözü dâva dilekçesinin mahkeme kalemindeki ilgili deftere (esas, muhabere veya tevzi defteri) kaydı anlamındadır.
Ne var ki, bir dâva açılırken yapılması gerekli işlem, sadece dâva dilekçesinin mahkeme kalemindeki deftere kaydı işleminden ibaret değildir. Gerçekten, dâva dilekçesi önce hâkime verilir. Hâkim, dilekçeyi (üzerine verildiği tarihi yazıp imzalamak suretiyle) mahkeme kalemine havale eder. Şayet dava harca tâbi ise, dâvacı Harçlar Kanunu hükümleri uyarınca gerekli harçları da ödedikten sonra, dâva dilekçesi mahkeme kalemindeki ilgili deftere kaydedilir. Nitekim Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun yürürlüğe girdiği günden bu yana yerleşmiş uygulama bu yoldadır.
Hemen belirtmek gerekir ki, az yukarıda açıklanan işlemlerin aynı günde yapılıp bitirilmesi halinde, dâ...