Posta idaresine ayda muayyen bir para vermek üzere posta işlerinin naklini taahhüt etmek ticari bir muameledir.
Yargıtay İçtihadı Birleştirme Genel Kurulu E.1943/29 K.1944/15 T.26.4.1944 POSTA İŞLERİNİN NAKLİ
POSTA İDARESİNE AYDA MUAYYEN BİR PARA VERMEK ÜZERE POSTA İŞLERİNİN NAKLİNİ TAAHHÜT ETMEK TİCARİ BİR MUAMELEDİR.
Parasız veyahutta posta idaresine muayyen bir para vermek üzere posta işlerinin naklini taahhüt etmenin ticari mi? yoksa âdi muamelelerden mi sayılacağı hususunda Temyiz Ticaret Dairesinin 27/11/1942 tarih ve 511/2696 ve 9/7/1943 tarih ve 2262/1363 sayılı ilâmları arasında meydana gelen ihtilâfın tevhidi içtihat yoliyle halli, zikri geçen Daire Reisliğinin 17/9/1943 - 2446 sayılı yazısiyle istenilmesine mebni toplanan Tevhidi İçtihat Heyeti Umumiyesinde keyfiyet müzakere edilerek;
Neticede :
Her ne kadar Temyiz Ticaret Dairesince; üste her ay bir miktar para vermek suretiyle posta idaresine karşı posta nakliyeciliğini taahhüdün Ticaret Kanununun 887 nci maddesi şümulüne giremiyeceği ve gayesi ticari bir maksada müteveccih olmıyan muamelelerin ticari olmıyacağı ve esasen posta idaresi tacir sıfatını haiz olmadığından ona nispeten de mütaahhidin muamelesine ticari denilemiyeceği ve müteahhit tacir sıfatını haiz olsa dahi ücretsiz olarak posta naklini taahhüt etmesi ne ticari muamelesini teshil edici ve ne de mahiyeten ticari muamelelere kıyası caiz bir faaliyet teşkil etmiyeceği sebeplerine dayanılarak böyle bir taahhüdün ticari olmayıp âdi olduğuna karar verilmişse de;
Nakil mukavelesini tarif eden Ticaret Kanununun 887 nci maddesinde mutlak olarak yazılı olan (Ücret) kelimesinden hilâfına bir kayıt olmadıkça galip ve şayi olarak nakliyecinin nakledeceği şey mukabilinde alacağı para anlaşılır. Fakat nakliyecinin nakledeceği şey mukabilinde para alması mutlak bir şart değildir. Bu taahhüdün her hangi ticari menfaat mukabili olması veyahut bu taahhüde karşı para yerine bir mal alması muamelenin mahiyetine tesir etmez.
Nitekim memleketimizin bir çok yerlerinde değirmenciler ve zeytin tasircileri öğüttükleri ve tasir ettikleri hububat ve zeytinlerin muayyen bir kısmını ücret olarak almaları, taamül halinde olup bunların bu tarzdaki muamelelerinin ticari olduğunda şüphe olmadığı gibi rekabet saikasiyle bazı kerre nakliyecilerin parasız eşya ve insan naklettikleri de vâkı olduğundan 2490 numaralı Artırma, Eksiltme ve İhale Kanununun 22 nci maddesi bu gibi halleri gözönüne alarak posta nakil işlerinin bedelsiz olarak taahhüt edilebileceğini kabul ile bunun için ayrıca hüküm vazetmiştir.
Hiç şüphe edilemez ki: Posta idaresine karşı işlerini ücretsiz veya mahiye üste muayyen bir para vermek suretiyle nakletmeği taahhüt eden kimsenin bu taahhütten teminini kastettiği ticari menfaatları vardır.
Ticaret Kanununun 20 nci maddesinin 4 üncü bendinde, karada nehir ve göllerde ve havada yolcu ve hayvanat ve eşya nakliyatı, ticari muamelelerden sayılmıştır. Ve 25 inci maddesinde ise: Bu fasılda tadat olunan muamelâta mürtabit olan veya bunların icrasını teshil eden bilcümle muamelât dahi muamelâtı ticariye cümlesindendir: Denilmekte ol...