DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 01/10/2022 KARAR TARİHİ : 08/03/2023 Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin 01/10/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı ... ün yasal hamili olduğunu, ...bank - ... Şubesine ait, keşidecisi ... olan, ... numaralı, 05.11.2022 vadeli, 75.000 TL bedelli çek, kaybetmek sureti ile zayi edildiğini, zayi ettiği çeki aradığını, henüz bulamadığını, zayi olan çekin, kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesi halinde telafisi imkânsız zararlara yol açabilmesi de muhtemel olacağını, tedbir talepli olarak çekin iptali için huzurunuza gelmenin zarureti hâsıl olduğunu, dava ve talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ: ... Birliği yazı cevabı, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi yazı cevabı, ... Bankası Anonim...
T.C. İSTANBUL 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ
ESAS NO : 2022/670 Esas KARAR NO : 2023/194
DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) DAVA TARİHİ : 01/10/2022 KARAR TARİHİ : 08/03/2023
Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekilinin 01/10/2022 tarihli dava dilekçesinde özetle; Davacı ... ün yasal hamili olduğunu, ...bank - ... Şubesine ait, keşidecisi ... olan, ... numaralı, 05.11.2022 vadeli, 75.000 TL bedelli çek, kaybetmek sureti ile zayi edildiğini, zayi ettiği çeki aradığını, henüz bulamadığını, zayi olan çekin, kötü niyetli üçüncü kişilerin eline geçmesi halinde telafisi imkânsız zararlara yol açabilmesi de muhtemel olacağını, tedbir talepli olarak çekin iptali için huzurunuza gelmenin zarureti hâsıl olduğunu, dava ve talep etmiştir. DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ: ... Birliği yazı cevabı, Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi yazı cevabı, ... Bankası Anonim Şirketi yazı cevabı dosyamız arasında mevcuttur. GEREKÇE: Dava TTK 757 ve devamı maddeleri gereğince açılmış çek iptali davasıdır. TTK md. 818/1-s göndermesi ile TTK md. 757 vd Maddesinin çekler hakkında da uygulanacağı belirtilmiştir. TTK 757. maddesinde iradesi dışında poliçe elinden çıkan kişinin ödeme veya hamilin yerleşim yerindeki Asliye Ticaret Mahkemesinden muhatabın poliçeyi ödemekten menedilmesini isteyebileceği, TTK 762. maddesinde poliçenin getirilmesine ilişkin ilanın 35. maddede yazılı gazete ile üç defa yapılacağı, 764. maddesinde de elden çıkan poliçe verilen süre içinde mahkemeye sunulmazsa poliçenin iptaline karar verileceği belirtilmiştir. TTK'nun 790. Maddesinde; "Cirosu kabil bir çeki elinde bulunduran kişi, son ciro beyaz ciro olsa bile, kendi hakkı müteselsil ve birbirine bağlı cirolardan anlaşıldığı takdirde yetkili hamil sayılır. Çizilmiş cirolar yazılmamış hükmündedir." hükmü yer almaktadır. Yukarıdaki hüküm emre yazılı çekler yönünden uygulanabilecek bir hükümdür. Zira, TTK'nun 791.maddesinde; "Hamiline yazılı bir çek üzerine yapılan ciro, cirantayı, başvurma hakkına dair hükümler gereğince sorumlu kılarsa da senedin niteliğini değiştirerek onu emre yazılı bir çek hâline getirmez." hükmü yer aldığından çekte hak sahipliğinin tespiti için ibrazdan önceki ciro silsilesinin önemi bulunmamaktadır. Sadece, cirosu bulunanlar çekten kaynaklanan borçtan sorumlu olur. TTK'nun 658/1 maddesinde; "Senedin metninden veya şeklinden, hamili kim ise o kişinin hak sahibi sayılacağı anlaşılan her kıymetli evrak, hamile veya hamiline yazılı senet sayılır." hükmü yer aldığından hamile yazılı kıymetli evrakta, "senedin hamili olma", alacaklılık sıfatının tespitinde yeterlidir (HGK'nun 2017/12-341 Esas ve 2020/374 Karar, 2014/12-407 Esas ve 2014/686 Karar sayılı kararları). Hamiline yazılı çeklerde, hak sahipliği, zilyetliğin geçirilmesiyle (teslimle) devredilir. Hukuk Genel Kurulunun 24.04.1996 tarih, 1996/12-136 Esas ve 1996/288 Karar sayılı ilamında da vurgulandığı üzere, ha...