E. 2022/1071 K. 2023/150

T.C. BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1071 Esas KARAR NO : 2023/150

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız) DAVA TARİHİ : 19/10/2022 KARAR TARİHİ : 20/02/2023 KARAR YAZIM TARİHİ : 21/02/2023 Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda, GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Keşideci ... Tekstil San. İç ve Dış Tic. Ltd.Şti.nin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesindeki ... IBAN no.lu hesaba ait ... çek no.lu, 31.10.2022 tarihli, 39.0000,00-TL bedelli, ... çek no.lu, 30.11.2022 tarihli, 39.0000,00-TL bedelli, ... çek no.lu, 31.12.2022 tarihli, 38.569,81-TL bedelli çeklerin kaybolduğu veya çalındığından bahisle, muhatabın ödemeden tedbiren men edilmesine ve iptaline karar verilmesini talep etmiştir. Dava:TTK.md.818/1-s md.delaleti ile 757.md uyarınca açılmış olan kıymetli evrak niteliğindeki çekin iptali talebinden ibarettir. TTK.md.762'de öngörülen ilanlar birer hafta ara ile ... Gazetesinde yaptırılmış, ilan süresince müracaat eden olmamıştır. İlan süreleri ile çekin keşide tarihine göre beklenmesi gereken yasal süre beklenmiştir. Kaybolma ve yitme anlamına gelen zayi olma; genel olarak çekin kullanılamaz hale gelmesi ya da çek elde bulunmakla birlikte içeriği anlaşılmayacak derecede yıpranmış olması hallerini kapsar. (GÜLTEKİN Özkan; Öğretide ve Uygulamada Kıymetli Evrakın Ziyaı ve İptali Ankara 2009, s. 49.) Çekin zayi olması; sel, deprem gibi doğal bir felaket ya da çalınma, yağmalama gibi bir olay sonucu çek zilyetliğinin kaybedilmesi veya yanma, yırtılma, karalanma gibi bir nedenle çekin kullanılamaz hale gelmesidir. (SEZER Ahmet; Kıymetli Evrakın Zayi Olması ve İptal Davası Kasım 2007, s. 82) İptal; kıymetli evrakta hak ile senet arasındaki sıkı bağlılığın, senedin zayi edilmesi halinde ortaya çıkaracağı haksızlıkları önleme ihtiyacından doğmuş olup, zayi edilen senedin hak sahipliliğinin teşhis fonksiyonunu ortadan kaldırarak, dilekçe sahibinin söz konusu hakka sahip olduğu konusunda bir karine yaratmak, bu hakkı senetsiz olarak talep etmesini sağlamaya yönelik nizasız kaza konusu bir işlemdir.( KAÇAK Nazif; Açıklamalı-İçtihatlı Tüm Yönleriyle Bono Poliçe Çek Seçkin Yayınları, 5. Baskı, Ankara 2010 s. 1018) İptal konusunun düzenlendiği TTK nın 651/1. maddede yer alan Ziya kavramı, yalnız senedin rıza dışı elden çıkması değil, elde olmakla beraber işe yaramaz durumda bulunmasını da kapsar. O halde; iptal kararı, senet elde fakat işe yaramaz durumda olduğu takdirde ya da rıza dışı elden çıktığı zamanda ancak kimin elinde bulunduğunun bilinmediği durumlarda söz konusu olabilecektir. Mahkememizce yapılan yargılamada; Keşideci ... Tekstil San. İç ve Dış Tic. Ltd.Şti.nin, ... Bankası A.Ş. ... Şubesindeki ... IBAN no.lu hesaba ait ... çek no.lu, 31.12.2022 tarihli, 38.569,81-TL bedelli çek yönünden zayi hususunun ispatlanması ve ibraz edilmemiş olması dikkate alınarak iptaline karar verilmiştir. TTK'nun 758.maddesinde; "(1)Poliçe...