Özel hukuk kuralları uyarınca adli yargıda açılacak dava sonucu çözümlenebilecek bir uyuşmazlığın başlangıcına ilişkin bildirim niteliğindeki işlem idari davaya konu olabilecek kesin ve yürütülmesi gerekli bir işlem niteliği taşımadığından, davanın esasını inceleme olanağı bulunmamakta olup, davanın incelenmeksizin reddi gerekirken işin esasına girerek işlemi iptal eden mahkeme kararında isabet görülmediği hakkında.
Danıştay 8. Daire E. 2001/3192 K. 2002/3263 T. 5.6.2002 KESİN VE YÜRÜTÜLMESİ GEREKLİ İŞLEM İDARİ DAVA KONUSU ÖN İŞLEM ÖZEL HUKUK KURALLARI UYARINCA ADLİ YARGIDA AÇILACAK DAVA SONUCU ÇÖZÜMLENEBİLECEK BİR UYUŞMAZLIĞIN BAŞLANGICINA İLİŞKİN BİLDİRİM NİTELİĞİNDEKİ İŞLEM İDARİ DAVAYA KONU OLABİLECEK KESİN VE YÜRÜTÜLMESİ GEREKLİ BİR İŞLEM NİTELİĞİ TAŞIMADIĞINDAN, DAVANIN ESASINI İNCELEME OLANAĞI BULUNMAMAKTA OLUP, DAVANIN İNCELENMEKSİZİN REDDİ GEREKİRKEN İŞİN ESASINA GİREREK İŞLEMİ İPTAL EDEN MAHKEME KARARINDA İSABET GÖRÜLMEDİĞİ HAKKINDA. 3213/md. 14 , 46 İstemin Özeti : ... İli, ... İlçesi, ... Mahallesi ... mevkiinde bulunan ... pafta, ... sayılı ... m2 sahalı taşınmaz malın ... m3 lik kısmının taşocağı olarak kullanılması sebebiyle ...-lira arazi kullanım bedeli istenilmesine ilişkin ... gün ve ... sayılı işleminin iptali istemiyle açılan davada; 3213 sayılı Maden Yasası ile 202 sayılı Milli Emlak Tebliğinin birlikte değerlendirilmesi sonucunda, davacı şirketin uyuşmazlık konusu hazine taşınmazı, Maden Kanunu hükümlerine göre Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı Maden Dairesi Başkanlığından aldığı işletme ruhsatına dayanarak kullandığı, maden işletme ruhsatında belirtilen saha içindeki çalışmalarından dolayı izinsiz kullanımdan söz edilemeyeceğinden, Yasa uyarınca ödemede bulunan davacıdan yasada yer almayan düzenlemeye dayanarak ayrıca arazi kullanım bedeli istenilmesine ilişkin işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemi iptal eden ... İdare Mahkemesinin ... gün ve ... sayılı kararının, 2577 sayılı Yasanın 49. maddesi uyarınca temyizen incelenerek bozulması istemidir. Savunmanın Özeti: Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır. Danıştay Tetkik Hakimi ?.Düşüncesi : Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı ?.Düşüncesi : ... İli ... İlçesi, ... Mahallesi ... mevkiinde hazine adına kayıtlı taşınmazı mermer çıkarmak suretiyle kullanımdan dolayı tahakkuk ettirilen tutarın ödenmesi,rızaen ödenmemesi halinde hükmen tahsili yoluna gidileceği yolundaki işlemi iptal eden Mahkeme kararı temyiz edilmektedir. 3213 sayılı Yasanın 14.maddesinde Maden sahasından çıkarılacak cevherlerden işletme yıllık brüt karının %5 i Devlet hakkı olarak her yıl Mart ayının son günü akşama kadar ilgili daire tarafından tahakkuk ettirilerek ruhsat sahibince Hazineye ödeneceği, aynı yasanın 46.maddesinde de; Maden arama dönemi içinde arama sahası özel mülkiyete konu gayrimenkul üzerinde kullanma amacına münhasır olmak belli süreler için madenci, Bakanlığa müracaat ile irtifak ve/veya intifa hakkı tesisi isteyebileceği hükümleri yer almıştır. Belirtilen maddelerin incelenmesinden, işletmenin yıllık brüt karının %5 inin her yıl Mart ayında Devlet hakkı olarak Hazineye yatırılacağı ve arazide arama yapılabilmesi ve faaliyette bulunabilmesi için sahibinden kiralanması gerekeceği anlaşılmaktadır. Bu durumda maden ruhsat sahasında kalan Hazinenin özel mülkiyetinde ve Devletin hüküm ve tasarrufu altındaki arazilerin yıllık kira bedell...