4458 sayılı gümrük kanunu'nun 200'üncü maddesinde, gümrük vergilerinin türk lirası olarak ödeneceği; 3'üncü maddesinde de, bu kanunda geçen "gümrük vergileri" deyiminin, yürürlükteki hükümler uyarınca eşyaya uygulanan ithalat vergilerinin ya da ihracat vergilerinin tümünü ifade ettiğinin hükme bağlanmış olması karşısında, ihracatta alınması gereken telafi edici vergi için de, türk lirası cinsinden tahakkuk yapılmasının zorunlu olduğu hakkında.
7. Daire 2006/1159 E. , 2008/4622 K.
"İçtihat Metni"
T.C. D A N I Ş T A Y YEDİNCİ DAİRE Esas No : 2006/1159 Karar No : 2008/4622
Temyiz İsteminde Bulunan: Başbakanlık Gümrük Müsteşarlığı adına … Karşı Taraf : ... Deri Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi Vekili: Av. … İstemin Özeti : Davacıya ait 22.8.2001 tarih ve … sayılı dahilde işleme izin belgesi kapsamında ithal edilerek AB üyesi ülkelere ihraç edilen ürünlerin imalinde üçüncü ülke menşeli girdilerin kullanıldığından bahisle, 38 adet gümrük çıkış beyannamesi ile ihraç edilen eşya için, Ege İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğinden alınan listede gösterilen telafi edici vergi ile hesaplanacak gecikme faizlerinin 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümleri çerçevesinde ödenmesi gerektiği yolunda tesis edilen işlemi; olayda, telafi edici verginin, davacının beyanı esas alınarak tahakkuk ettirilmiş olması nedeniyle, idari itiraz yoluna başvurulmadan doğrudan dava açılmasında usule aykırılık görülmediği; işin esasına gelince: dahilde işleme izin belgesi kapsamında ithal edilen eşyanın, İthalat Rejimi Kararına ekli hem (II) sayılı listede hem de (IV) sayılı listede yer aldığının ve gümrük vergisi oranının (II) sayılı listeye göre %2; (IV) sayılı listeye göre %0 olduğunun taraflar arasında ihtilafsız olduğu; İthalat Rejimi Kararının 9'uncu maddesinde, ortak listelerde yer alan mallar için düşük olan vergi oranının uygulanacağının kararlaştırılmış olması ve, bu hususun ithalat sırasında gümrük idarelerince resen gözetilmesinin zorunlu olması karşısında, tesis edilen işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle iptal eden ...Vergi Mahkemesinin ... gün ve E:...; K:...sayılı kararının; söz konusu eşyanın davacı tarafından (II) sayılı listeye dahil şekilde beyan edildiği; öte yandan, idari itiraz yolları tüketilmeden dava açıldığı ileri sürülerek bozulması istenilmektedir. Savunmanın Özeti : Savunma verilmemiştir. Tetkik Hakimi ...'in Düşüncesi: Dosyanın incelenmesinden; ihracatta alınması gereken telafi edici verginin, Ege İhracatçı Birlikleri Genel Sekreterliğinden alınan yazı ekindeki listede Amerikan doları cinsinden belirlendiği anlaşılmakla; 4458 sayılı Gümrük Kanununun 200'üncü maddesi uyarınca, gümrük vergilerinin Türk lirası olarak ödeneceği yolundaki hüküm doğrultusunda, gümrük vergileri tahakkukunun da Milli para cinsinden yapılması gerektiğinden, Kanunun öngördüğü anlamda tahakkuk işlemi sayılmasına ve, bu nitelikte işlem dolayısıyla idari itiraz yolunun işletilmesi gerektiğinin kabulüne olanak bulunmadığından, incelenmeksizin reddi gereken dava hakkında, işin esasının incelenmesi suretiyle verilen mahkeme kararının bozulması gerektiği düşünülmektedir. Danıştay Savcısı ...'un Düşüncesi:Davacı şirketten faizi birlikte ödenmesi istenilen ihtilaf konusu telafi edici verginin kaldırılması istemiyle ilgili gümrük müdürlüğüne yapılan başvuruya cevap verilmesi beklenmeden ya da cevap süresi dolmadan sözkonusu vergiye karşı açılan davada; ...